6 soorten drukkerijen onder de loep

21 jul 2011
.
Door: Raymond Keemers
No votes yet.
Please wait...

106
(0)

Iedereen, maar dan ook werkelijk iedereen, heeft ondanks de digitalisering nog regelmatig een product van een drukkerij in handen. Maar waar komt het drukwerk eigenlijk vandaan? Komt dit allemaal uit hetzelfde type drukkerij of zijn er verschillende soorten drukkerijen? Vragen waar je ongetwijfeld niet over nadenkt als je een krant, tijdschrift of relatiegeschenk in handen krijgt. Toch is het een indrukwekkende wereld.

Geschiedenis druktechniek

Geschiedenis druktechniekEigenlijk is het niet exact te bepalen wanneer of door wie de boekdrukkunst (het drukken) is uitgevonden. Maar we weten wel dat voor de boekdrukkunst al teksten en illustraties werden vermenigvuldigd in een drukvorm van hout. In de vijftiende eeuw begon men met het drukken door gebruikmaking van loden letters. Dit gebeurde op de oudste type pers – de degelpers – waarin het papier met behulp van een plaat (degel) op de ingeinkte drukvorm gedrukt werd. Hierdoor ontstond er een afdruk. Meer en meer werd de degel gemoderniseerd. Rotatie- en cilinderpersen werden ontwikkeld waardoor de productiesnelheden enorm toenamen. Anno 2011 kennen we verschillende soorten drukkerijen waarin bijna alles bedrukt kan worden.

De offset-drukkerij

Offset drukkerijDe Offset-drukkerij is wel het meest bekend. Hier wordt een drukmethode gehanteerd waarbij de afbeelding van een plaat wordt overgezet op een andere laag (bijvoorbeeld van rubber) en uiteindelijk op het te bedrukken oppervlak. Binnen de offset bestaan verschillende formaten persen (70×100 cm, 50×70 cm, etc.). De vellen kunnen van 1 kleur tot full colour bedrukt worden. Eventueel uitgebreid met extra pms-kleuren, vernis of uv-lak. Producten die in een offset-drukkerij worden gedrukt zijn bijvoorbeeld brochures, posters, kantoordrukwerk.

De rotatie-drukkerij

Rotatie drukkerijBij de Rotatiedrukkerij is de techniek in de loop van de jaren door ontwikkeld tot een hightech productieproces. Het grote verschil met de offset-drukkerij is dat bij rotatiedruk rechtstreeks vanaf de rol wordt gedrukt. Nog een verschil is dat het gedrukte papier direct in het proces wordt gesneden en gevouwen. Op volle toeren en door de kilometers lange rollen papier kunnen de rotatiepersen een enorme snelheid halen. Het is een mooi proces om te zien hoe dit drukwerk tot stand komt. Heb je een krant, reisbrochure of tijdschrift in de hand? Dan is de kans groot dat dit uit een rotatiedrukkerij komt.

De folie-drukkerij

Folie drukkerijMet foliedruk verandert het product of halffabricaat in een – zoals men zo mooi zegt – “eyecatcher”. Onder andere tijdschriften, boekomslagen, flesetiketten, wenskaarten, stickers worden in een foliedrukkerij bewerkt met een folie, blindpreeg, foliereliëf, gouddruk of zilverdruk, waardoor het product een extra luxe uitstraling krijgt.

De tampon-drukkerij

De tampon drukkerijTampondrukkerijen maken gebruik van – heel voor de hand liggend – tampondruk. Tampondruk is een diepdruktechniek die zich uitstekend leent voor het aanbrengen van promotionele als ook technische informatie op vrijwel elke productvorm. Of het nu vlak, hol of bol gevormde producten zijn met een glad of een gestructureerd oppervlak, met tampondruk kan er een haarscherpe afdruk op worden gemaakt.

De techniek maakt gebruik van een cliché (drukvorm) waarin de afbeelding die aangebracht dient te worden is ingeëtst. Door een speciale techniek wordt de etsing ingeverfd waarna het met een siliconen drukkussen (de tampon) wordt opgenomen. Vervolgens wordt met de tampon de afbeelding op het product overgebracht. Relatiegeschenken worden bijvoorbeeld bij een tampondrukkerij gedrukt. Maar ook bidons, strandballen, etc.

De zeef-drukkerij

De zeef drukkerijDe zeefdrukkerij ontleent zijn naam aan het druksjabloon waarmee wordt gewerkt, de zogenaamde zeef. Dit is een raamwerk dat is bespannen met een zeer fijn gaas. Het wordt misschien een wat technisch verhaal maar deze zeef wordt voorzien van een lichtgevoelige emulsielaag. Door het zeefgaas te belichten met een film, hardt de emulsie op de belichte vlakken uit. De emulsie op de onbelichte vlakken wordt weggewassen. Hierdoor ontstaat een zeer fijne opening in het zeef waardoor de drukinkt, opgebracht met een verfspatel, kan worden gedrukt met behulp van een rakel. Een rakel is een soort verdeelkam om inkt door het gaas van het zeefdrukraam te drukken. Zeefdruk is toepasbaar op bijvoorbeeld krasloten (papier), t-shirts (textiel) en kunststof.

Digitaal drukken

Digitaal drukkenTenslotte hebben we het digitale drukken. Deze druktechniek is van de genoemde drukkerijen het meest recent. Digitaal drukken wordt met name gebruikt voor kleine oplages. Denk bijvoorbeeld aan een spandoek bedrukken of iets dergelijks. Doordat er geen (offset) platen nodig zijn en daardoor de startkosten laag zijn kun je van je brochure al één afdruk bestellen zonder dat de kosten de pan uit rijzen. Omdat het drukwerk direct droog is kan het digitale drukwerk ook sneller geleverd worden. Een klein nadeel is dat het formaat van een brochure over het algemeen niet groter kan zijn dan A3 (42 x 29,7 cm). Een voordeel daarentegen is dat je bij het digitaal drukken het drukwerk op elke plek kunt personaliseren.

De toekomst …

De verwachting is dat de totale print-industrie nog marginaal groeit. Dit komt mede door de online groei. Met name de offset zal krimpen en het digitale zal groeien. Doordat de oplagen gemiddeld kleiner worden is de verwachting dat er over 3 jaar dan ook meer zal worden geïnvesteerd in digitale machines dan in offset machines. Nieuwe ontwikkelingen zullen er o.a. zijn op 3D-gebied.

Persoonlijk blijft het toch wel heel erg fijn om met de “beentjes hoog” een echt boek, papieren krant of magazine in de hand te hebben. Al was het alleen maar omdat je niet bang hoeft te zijn dat het kapot gaat wanneer je langzaam in slaap valt.

Send this to friend